Ve kêu rừng phách đổ vàng

     
*
- Trong bài bác thơ Việt Bắc ở trong phòng thơ Tố Hữu có câu ve sầu kêu rừng phách đổ vàng/Nhớ cô em gái hái măng một mình. Thọ nay, không ít người dân - kể cả giáo viên dạy bài này trong trường càng nhiều khi giảng câu thơ này đều cho màu xoàn là của hoa phách. Thật ra không phải.

Bạn đang xem: Ve kêu rừng phách đổ vàng


Phách là 1 loại cây phổ cập trong rừng Tuyên Quang cũng giống như một vài tỉnh giấc miền núi Việt Bắc. Vỏ của rễ cây rất có thể dùng ăn uống trầu. Chừng tháng 7, mon 8, cây phách nở hoa color tím. Đến rừng Tân Trào vào lúc ấy, ngoái chú ý sang bên cánh rừng hồ nước Nà Nưa, các bạn sẽ thấy từng vạt rừng màu sắc tím ngắt - ấy là màu hoa phách.

Cố công ty văn Nguyễn Trọng Hùng mon 8 năm 1990 đã gồm bút cam kết Mùa hoa phách tím đăng trên báo Văn nghệ, sau đây tập hòa hợp trong cuốn Miền phách tím, miệt tràm xanh, Nxb văn hóa Dân tộc năm 2012. Vào ấy tất cả đoạn “Sang thu nắng và nóng dịu, trời trong. Ve không thể rả rích nữa... Rừng dậy một màu sắc tím ngan ngát, đằm thắm. Hoa phách đấy! “Ve kêu rừng phách đổ vàng”, đây là lá gửi từ màu xanh sang quà khắp lượt trong không nhiều ngày. Cũng vào cơ hội này, ve bước đầu kêu...".

Xem thêm: Bài 27: Ngô Quyền Và Chiến Thắng Bạch Đằng Năm 938 Lớp 6 Bài 27

*

Chính tác giả Việt Bắc - công ty thơ Tố Hữu trong Hồi ký kết Nhớ lại 1 thời - Hồi ký kết - NXB Hội đơn vị văn, 2000 cũng đã cho thấy thêm rõ sắc rubi trong câu thơ ve sầu kêu rừng phách đổ vàng chưa phải là màu đá quý của hoa như những người soạn sách những năm lầm tưởng, nhưng mà là màu tiến thưởng của lá.

Cũng năm 2018, tôi được đón vợ ông chồng một đồng nghiệp từ miền nam ra chơi. Chị vợ là cô giáo dạy văn, nói đi Tân Trào - Tuyên Quang để đưa tư liệu giảng bài bác Việt Bắc. Chị khôn cùng ngạc nhiên khi đến Tân Trào đúng mùa hoa phách nở tím, với thừa nhận xưa nay vẫn giảng hoa phách màu sắc vàng. Đem chuyện này nói với vài người ai đang dạy Văn THPT, tôi cũng rất được biết họ giảng hoa phách màu xoàn theo chú thích của sách giáo khoa.

Xem thêm: Đặc Điểm Chung Của Khí Hậu Việt Nam Giải Thích Vì Sao Khí Hậu Có Đặc Điểm Đó

Hồ Nà Nưa, xã Tân Trào (Sơn Dương). Ảnh: K.T

Tìm gọi thì thấy, nhiều sách giáo khoa chú giải hoa phách color vàng. Cuốn Văn học 12 tập 1 - Ban kỹ thuật xã hội - Nguyễn Đăng dũng mạnh chủ biên - Nxb Giáo dục, 1995, trang 295 chú thích: Phách là 1 loại cây mọc thành rừng có nhiều ở Việt Bắc, hoa nở rubi vào mùa hè lúc ve kêu. Sách Ngữ văn 12 tập 1, Phan Trọng Luận Tổng nhà biên - Nxb Giáo dục, 2008, trang 111 chú thích: Phách là một loại cây thân gỗ, nở hoa tiến thưởng đầu mùa hè. Sách Ngữ văn 12 tập 1 (Nâng cao - nai lưng Đình Sử Tổng chủ biên - Nxb Giáo dục, 2008, trang 85) cũng chú thích: Phách là 1 trong những loại cây thân mộc ở rừng Việt Bắc nở hoa đá quý vào đầu mùa hè.

Từ đây có thể thấy, chính người soạn sách giáo khoa khi chú thích về cây phách để gia sư và học sinh hiểu bài thơ Việt Bắc cũng chưa từng biết về cây phách (như lời NGND, GS Nguyễn Đình Chú đang nói trong mẩu truyện ở trên). Vậy xin nêu chủ ý trao thay đổi này để mọi người biết về màu sắc hoa phách. Ai đó nói “Văn chương trường đoản cú cổ vô bằng cớ” chỉ là 1 cách ngụy biện. Hơn ai hết, mỗi cô giáo dạy bài xích Việt Bắc, độc nhất là thầy giáo ở Tuyên quang đãng - nơi thành lập và hoạt động bài thơ Việt Bắc đề xuất phải nắm rõ để giảng đến đúng, trước lúc những người làm sách giáo khoa nhận ra sai sót như sẽ dẫn bên trên kia.